راهب سوزان؛ مردی که با یک کبریت، دولت ویتنام را سرنگون کرد
در ۱۱ ژوئن ۱۹۶۳، یک راهب بودایی در اعتراض به تبعیضهای مذهبی در تقاطعی در سایگون ویتنام خودش را به آتش کشید. تصویر سوختن آرامِ «تیک کوانگ دوک» بدون هیچ واکنشی از درد، به یکی از نمادهای ماندگار مقاومت تبدیل شد و مسیر تاریخ ویتنام را تغییر داد.
به گزارش چندثانیه آنلاین، خودسوزی «تیک کوانگ دوک» (Thich Quang Duc)، راهب بودایی ویتنامی در سال ۱۹۶۳، یکی از تکاندهندهترین تصاویر تاریخ را ثبت کرد و جرقهای برای تغییرات بزرگ سیاسی در ویتنام و ورود آمریکا به جنگ شد.
در صبح روز ۱۱ ژوئن ۱۹۶۳، تیک کوانگ دوک، راهب ۶۷ساله که سه سال در انزوای کوهستان زندگی کرده بود، همراه با حدود ۳۵۰ راهب و راهبه دیگر وارد یک تقاطع شلوغ در سایگون (پایتخت ویتنام جنوبی) شد.
این راهبان برای اعتراض به سیاستهای تبعیضآمیز دولت نگو دین دیم (Ngo Dinh Diem) و درخواست برابری مذهبی و عدالت برای کشتهشدگان بودایی به خیابان آمده بودند.
کوانگ دوک در وسط تقاطع روی یک بالشتک نشست و به حالت لوتوس (مراقبه عمیق) فرو رفت؛ سپس یکی از راهبان یک گالن ۵ گالنی بنزین را از صندوق عقب خودروی آستین آبیرنگ آنها بیرون آورد و تمام آن را روی سر او ریخت.

در حالی که کوانگ دوک با آرامش کامل تسبیح میانداخت و دعا میخواند، کبریتی را روشن کرد و روی لباسهای آغشته به بنزین خود انداخت؛ در یک لحظه، تمام بدن او در شعلههای آتش فرو رفت.
مالکوم براون (Malcolm Browne)، عکاس خبرگزاری آسوشیتدپرس که از پیش در جریان وقوع یک «اتفاق مهم» قرار گرفته بود، شروع به عکاسی از این صحنه دلهرهآور کرد و یکی از مشهورترین عکسهای تاریخ را به ثبت رساند.
به گفته شاهدان عینی، در حالی که جمعیت در وحشت فریاد میزدند، کوانگ دوک در میان شعلههای آتش «حتی یک عضلهاش را تکان نداد و هیچ صدایی از درد بر زبان نیاورد» و پس از ۱۰ دقیقه سوختن، سرانجام بدنش فرو ریخت.
ماشینهای آتشنشانی سعی کردند برای خاموش کردن آتش به او نزدیک شوند، اما راهبان با دراز کشیدن جلوی چرخها مانع آنها شدند.
این اقدام اعتراضی که در ماههای بعد توسط پنج راهب دیگر نیز تکرار شد، به عنوان کاتالیزوری برای سرنگونی دولت دیم عمل کرد.
در اول نوامبر همان سال، دولت دیم در یک کودتا سرنگون شد و خود او نیز به قتل رسید.
به گفته مشاوران جان اف. کندی، این خودسوزی زنجیرهای از بحرانها را به راه انداخت که در نهایت آمریکا را وارد جنگ مرگبار ویتنام کرد.