کمالی: مرحله به مرحله دایره انتخاب را برای مردم تنگتر کردهایم
دو چهره سیاسی اصلاح طلب به ردصلاحیت های گسترده در انتخابات شورای شهر واکنش نشان داده و شیوه بررسی صلاحیت ها در این انتخابات را هم پا با «نظارت استصوابی» خواندند.
بالاخره در چند روز گذشته، تکلیف کاندیداهای انتخابات شورای شهر توسط هیأت اجرایی نظارت مشخص شد؛ اما ردصلاحیت چهره های مخالف علیرضا زاکانی و همچنین اصلاح طلبان و اصولگرایان معتدل انتقاداتی را متوجه وزارت کشور و حتی شورای نگهبان کرد.
این ردصلاحیتها مجدداً ناامیدی را در فضای سیاسی کشور تقویت کرده است
در همین راستا، اسماعیل گرامی مقدم، سخنگوی حزب اعتماد ملی، در گفت و گویی با خبرگزاری خبرآنلاین، درباره علت ردصلاحیتش در انتخابات شورای شهر بیان کرد: خیر، من هنوز مراجعه نکردهام، اما فکر میکنم همان مسائل سیاسی باشد.
وی در پاسخ به احتمال اعتراض به ردصلاحیتش گفت: هنوز تصمیم نگرفتهام. فکر نمیکنم که اعتراض کنم.
این فعال سیاسی اصلاح طلب با اشاره به ردصلاحیت های گسترده و حتی حذف منتقدان علیرضا زاکانی و شائبه مهندسی شدن انتخابات گفت: به نظر میرسد جریانی خاص روند نظارتها را مهندسی کرده تا بتواند رقبای خود را در تهران، چه در شورا و چه در شهرداری، از عرصه رقابت خارج کند و عملاً رقابتی درونگروهی شکل بگیرد. به همین دلیل، چهرههایی که احتمال رأیآوری بالایی داشتند از جریانهای مختلف ردصلاحیت شدهاند. این موضوع بههرحال با اصل عدالت مغایرت دارد.
وی ادامه داد: همچنین با توجه به شرایط حاکم بر کشور، از جمله تهدیدهای نظامی، انتظار میرفت فضای سیاسی و اجتماعی بازتر شود؛ اما ظاهراً جریانی که حتی پس از دوازده روز جنگ هم اجازه نداد حاکمیت روی خوش نشان دهد، همچنان در مسیر باز کردن فضای سیاسی و اجتماعی حرکت نمیکند و هیچ تغییر و تحولی در جهت رضایتمندی مردم برداشته نمیشود. همه انتظار داشتند اتفاقاتی رخ دهد، اما متأسفانه نهتنها اتفاقی نیفتاد، بلکه به نظر میرسد فضا بستهتر هم شده و امکان بروز و ظهور دیدگاهها و اندیشههای متفاوت در رقابتهای سیاسی فراهم نیست. به اعتقاد من، این ردصلاحیتها مجدداً ناامیدی را در فضای سیاسی کشور تقویت کرده است.
از هماکنون مشخص است که نرخ مشارکت بهشدت پایین خواهد بود
گرامی مقدم با اشاره به احتمال کاهش میزان مشارکت در انتخابات گفت: از هماکنون مشخص است که نرخ مشارکت بهشدت پایین خواهد بود. فضای حاکم بر کشور، بهویژه پس از اتفاقات اخیر که حالوهوایی آکنده از سوگ و اندوه ایجاد کرد، خودبهخود به کاهش مشارکت دامن زده است. این ردصلاحیتها نیز در همان راستا، موجب افزایش ناامیدی مردمی شده که تصور میکردند نامزدها برای ایجاد تغییر در امور آنان وارد عرصه شدهاند. با ممانعت از حضور جریانهای تحولخواه و اصلاحطلب، به نظر میرسد تلاش میشود از طریق انتخابی مهندسیشده، جریان حاکم بر شوراها همچنان کرسیهای خود را حفظ کند.
وی درباره احتمال ورود شورای عالی امنیت ملی به پرونده ردصلاحیت شدگان گفت: در حال حاضر، واقعیت این است که خودم امید چندانی ندارم. به نظر میرسد شورای عالی امنیت ملی میبایست پیش از این وارد موضوع میشد. اکنون باید منتظر بمانیم و ببینیم رویکرد این شورا در قبال این مسئله چه خواهد بود.
کاندیداها ابتدا توسط شورای نگهبان انتخاب میشوند و سپس به مردم گفته میشود که یک نفر را میتوانند انتخاب کنند
حسین کمالی، رئیس خانه احزاب ایران، در گفت و گو با خبرگزاری خبرآنلاین، با اشاره به ردصلاحیت های انتخابات شورای شهر بیان کرد: به نظر من، مسئله انتخابات در کشور ما کلاً طی چهار دهه گذشته با مشکل مواجه بوده و از یک انتخابات منطقی و درست برخوردار نبودهایم. شاید سازوکارهایی که در این سالها در پیش گرفته شده، موجب شده است تا رغبت مردم برای شرکت در انتخابات سال به سال و هر مرحله نسبت به مرحله قبل بیشتر کاهش پیدا بکند.
وی ادامه داد: شاید در ابتدای انقلاب بعضی کاستیها، بعضی کمبودها و بعضی مشکلاتی که وجود داشت، ضعف در برنامهریزی برای برگزاری انتخابات تا حدودی منطقی به نظر میرسید ً اما در مراحل بعد، این نوع انتخاب گزینشی به یک رفتار در مجموعه اداره امور انتخابات تبدیل شد.
این چهره سیاسی اصلاح طلب با بیان اینکه برای انتخاب ریاست جمهوری، موضوعی به اسم نظارت استصوابی شورای نگهبان وجود دارد، گفت: کاندیداها ابتدا توسط شورای نگهبان انتخاب میشوند و سپس به مردم گفته میشود که یک نفر را میتوانند انتخاب کنند. به این ترتیب، انتخابات مستقیم نیست و پلهای است؛ ابتدا باید کسانی را شورای نگهبان می پسندد، شناخت و بعد گرانها پسندیدند، مردم حق دارند آن شخص را انتخاب کنند. حتی اگر هم انتخاب کردند، بعد از انتخاب باز هم میتوان به آنها ایراد گرفت، حتی خود منتخبین را مورد بازخواست قرار داد به خاطر نوع گفت و گویی که در زمان انتخابات داشته اند.
اکثر کاندیداهای شوراها در شهرها و روستاها رقبای نمایندگان مجلس هستند
وی خاطرنشان کرد: در رابطه با مجلس هم باز همین وضعیت وجود دارد. چند هزار نفر ثبتنام می کنند، تعدادی تأیید و تعدادی رد میشوند و حق انتخاب را از مردم سلب کرده و آن را به شورای نگهبان میدهند. یعنی شورای نگهبان کاندیداها را بپذیرد، حتی کار را تا آنجا پیش بردهاند که اگر کسانی حتی به عنوان نماینده مجلس انتخاب شدند، در طی دوره نمایندگی هم اگر رفتاری داشتند یا گفتگویی داشتند که مورد پذیرش و پسند گروه ممیز یا گروه تشخیصدهنده ابتدایی نبوده، باز هم میتوان آنها را رد صلاحیت کرد و از نمایندگی ساقط کرد.
دبیرکل حزب اسلامی کار با بیان اینکه جدای از این مرحله، باز میبینیم که در مجلس کمیسیون تحقیق وجود دارد که در رابطه با کسانی که انتخابات برگزار کردهاند، نظر میدهد، گفت: در رابطه با مجلس خبرگان نیز سازوکار دیگری وجود دارد که البته متفاوت از روابط گزینشی ذکر شده نیست. در رابطه با انتخابات شوراها هم باز نظارتش را به مجلس شورای اسلامی دادهاند.
کمالی افزود: اکثر کاندیداهای شوراها در شهرها و روستاها رقبای نمایندگان مجلس هستند، یعنی نمایندگان مجلس بخشی از اینها را به عنوان رقبای خود در دوره انتخابات بعدی مجلس میبینند. بنابراین در این مرحله که الان قرار است انتخابات برگزار شود، خود مجلس که نظارت میکند، در حقیقت دارد رقبای خودش را ارزیابی، تأیید و تکذیب میکند و در حقیقت تعارض منافع و تعارض سیاست به طور کامل قابل مشاهده است و اینجا هم وجود دارد.
ساز و کار فعلی انتخابات را از معنا و مفهوم واقعی خود خارج کرده است
این فعال سیاسی اصلاح طلب تصریح کرد: من فکر میکنم که سازوکار فعلی عجیب و غریب است و انتخابات را از معنا و مفهوم واقعی خود خارج کرده است. در دنیا، اگر کسانی توسط دستگاه قضایی، اعم از دادگستری یا قوه قضاییه، از حقوق سیاسی محروم شده باشند، حق شرکت در انتخابات برای نمایندگی را ندارند. اگر دادگاه صالح آنها را از حقوق سیاسی و اجتماعی محروم نکرده باشد، هر کسی با هر شغل و ردهای در هر موقعیتی که هست، میتواند کاندید شود. اما ما مرحله به مرحله دایره انتخاب را برای مردم تنگتر کردهایم. از لحاظ مذهبی و اعتقادی، از لحاظ سیاسی شرایطی گذاشتهایم، یا حتی در مواردی مدرک تحصیلی را ملاک قرار دادهایم.
وی با اشاره به تشکیل مجلس اول گفت: در مجلس اول همین نظام جمهوری اسلامی، مبانی مدرک کارشناسی ارشد برای مردم لحاظ نشده بود و حتی حداقل مدرک لازم برای شرکت در انتخابات رعایت نشده بود. قبل از این وقایع اخیر، و اعتراضاتی که در کشور صورت گرفت، بر اساس آنچه که مطرح میکردند، درصد مشارکت بسیار پایین بود. حالا این نارضایتی سختترو بیشتر خواهد شد.
کمالی گفت: دولت البته سعی میکند به نوعی مشارکت را افزایش دهد و رقابت ایجاد کند. مردم نسبت به زندگی خودشان، معیشت، اقتصاد خانواده، اقتصاد جامعه، شغل، درآمد و آزادیهای اجتماعی اعتراض دارند و طبیعتاً رغبت کمی برای شرکت در انتخابات دارند. اگر این برنامههای گزینشی هم در کنار آنها قرار بگیرد و موتور محرکه انتخابات باشد، شرایط از آنچه فکر میکنیم بدتر خواهد بود.
وی با اشاره به احتمال ورود شورای عالی امنیت ملی به پرونده ردصلاحیتشدگان گفت: رد صلاحیتها و این مسائل همه حاشیه هستند؛ اصل انتخابات باید به شکل واقعی و در قالب خودش برگزار شود تا ما در کشور یک انتخابات واقعی و مسیولین منتخب ملت داشته باشیم.