برای دستیابی به یک تفاهم منطقی با آمریکا امیدواریم | ایران محاصره دریایی را به چالش میکشد
جلال ساداتیان در گفتوگو با «چندثانیه» میگوید محاصره دریایی ترامپ، در حالی با هدف فشار اقتصادی بر تهران و کنترل تنگه هرمز اعمال شده که ایران از مسیرهای جایگزین و با تکیه بر ادامه گفتوگوهای دیپلماتیک، همچنان بهدنبال تداوم آتشبس و رسیدن به تفاهمی جامع با واشنگتن است.
جلال ساداتیان، دیپلمات پیشین با ارزیابی آخرین حواشی مذاکراتی تهران-واشنگتن به خبرنگار «چندثانیه» میگوید:
ظاهرا هدف از محاصره دریایی جلوگیری از ورود کالاهایی است که به نام ایران به منطقه ارسال میشوند و همچنین ممانعت از صادرات کالاها و مواد از ایران به خارج از کشور.
باید در نظر داشت که ایران از مسیرهای جایگزین، از جمله دریای کاسپین و کشورهای همسایه، امکان تامین نیازهای خود را دارد که میتواند اثربخشی این اقدام را با چالش مواجه کند.
درباره میزان تاثیرگذاری این اقدام از سوی ترامپ، تردیدهای جدی وجود دارد. این تردیدها نهتنها از سوی برخی منابع داخلی آمریکا، بلکه در سطح بینالمللی نیز مطرح شده است. ولی ترامپ بر این باور است که از این طریق میتواند به اهداف خود دست یابد.
در حوزه دیپلماسی، ایران همواره از مسیر گفت و گو استقبال کرده است. در جریان جنگ موسوم به «جنگ ۱۲ روزه»، در حالی که مذاکرات در جریان بود، حمله به ایران صورت گرفت. با این حال، ایران بار دیگر با حسن نیت وارد گفت و گو شد و روند دیپلماسی ادامه یافت.
با وجود این شرایط، ایران برای بار سوم حسن نیت خود را نشان داد و در سطحی بالاتر، آمادگی خود را برای انجام گفت و گوهای مستقیم با آمریکا با میانجیگری کشورهایی مانند پاکستان اعلام کرد.
نخستین مورد اختلاف، ادعای واشنگتن درباره نقش در مدیریت تنگه هرمز بود که با مخالفت تهران مواجه شد. ایران تاکید کرد که این منطقه در چارچوب توافقات منطقهای مدیریت میشود و مداخله یک کشور خارجی در این خصوص قابل پذیرش نیست.
دومین مورد، موضوع غنیسازی است. آمریکا خواستار توقف کامل غنیسازی در ایران و واگذاری آن به خارج از کشور بود. در مقابل، ایران با استناد به عضویت خود در پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (NPT)، بر حق خود برای غنیسازی در چارچوب مصارف صلحآمیز تاکید کرد. همچنین اعلام شد که در صورت وجود نگرانی نسبت به سطوح غنیسازی، امکان بررسی و تعدیل آن در چارچوب توافقات قابل مذاکره وجود دارد.
نکته قابل توجه دیگر آن است که ایران، تداوم آتشبس در کل منطقه از جمله لبنان را بهعنوان پیششرط مذاکرات مطرح کرده بود. با این حال، این شرط بهطور کامل اجرایی نشد و در حالی که حملات به برخی مناطق متوقف شد، درگیریها در بخشهایی همچنان ادامه دارد. همچنین برخی توافقات دیگر، از جمله آزادسازی منابع مالی ایران، هنوز به مرحله اجرا نرسیده است.
با وجود تمامی این مسایل، همچنان امیدواری نسبت به ادامه مذاکرات و دستیابی به یک تفاهم منطقی و جامع میان طرفین وجود دارد.