فریدون مجلسی:
ترامپ میکوشد چین را در مورد ایران با خود همراه کند | شرایط برای نوعی توافق فراهم است | ایران میتواند به قدرت اقتصادی تبدیل شود
فریدون مجلسی، تحلیلگر مسایل بینالملل، با ارزیابی سفر رییسجمهوری آمریکا به پکن، به خبرنگار «چندثانیه» میگوید:
چین یک ابرقدرت است، اما نسبت به سایر قدرتهای بزرگ، از استقلال بیشتری برخوردار است. آنها نه مانند آمریکا گروهی از کشورها را در قالب ناتو با خود همراه میسازند و نه مانند روسیه که به سبب پیشینه تاریخی، به رهبری یک بلوک عادت کرده باشد.
چین این مراحل را تجربه کرده و به این جمعبندی عقلانی رسیده است که آینده ملتش، در گرو دفاع از منافع ملی است. از همین رو، حداکثر اقدامی که انجام میدهد، پرهیز از ورود به کشمکشهای بینالمللی، حفظ استقلال در روابط خارجی، تقویت توان داخلی و قرار گرفتن در موقعیتی است که از هرگونه تنش و درگیری دوری کند.
در شرایط کنونی، ترامپ میکوشد چین را به مرحلهای از سازگاری با سیاستهای خود یا حمایت از خواستههایش سوق دهد، بهویژه در موضوع ایران. در این مورد، انتظار میرود ایران از برخی سیاستهای خود فاصله بگیرد.
از سوی دیگر، هدف ترامپ آن است که وضعیت «خلیج فارس» که تحت قدرت و نفوذ ایرانیها قرار دارد، به سمتی هدایت شود که در ازای کاهش تنش، نوعی صلح و ثبات خریداری شود. به نظر میرسد اکنون شرایط برای نوعی تعامل و توافق فراهم شده است.
مجلسی به چندثانیه آنلاین گفت: چین از بسته شدن تنگه هرمز به شدت آسیب میبیند. برخلاف برخی تحلیلها که مدعیاند چین ممکن است از چنین وضعی سود ببرد، واقعیت این است که چین به انرژی وابستگی جدی دارد. همچنین چین به بازارهای صادراتی خود مانند عربستان، امارات، قطر و ایران نیازمند است.
با این حال، نباید فراموش کرد که پکن در دو گروهبندی مهم جهانی، یعنی بریکس و سازمان شانگهای، حضور فعال دارد. پکن در این چارچوب میکوشد به تدریج یوان را به جای دلار وارد مبادلات تجاری و مالی بینالمللی کند.
این تحولات نشان میدهد که جهان به تدریج از دو قرن سلطه غرب فاصله میگیرد و به سمت نظمی چندقطبی حرکت میکند، نظمی که در آن قدرتهای بزرگی مانند چین، هند و اندونزی روزبهروز مهمتر و اثرگذارتر میشوند.
ایران نیز اگر بتواند خود را از بحرانهای کنونی رها سازد، قطعا میتواند به یک قدرت بزرگ بالقوه اقتصادی، مالی و صنعتی در جهان تبدیل شود. ایران از بسیاری جهات نه تنها چیزی کمتر از کره جنوبی نداشته، بلکه در برخی زمینهها از ظرفیتهای مناسبتری نیز برخوردار بوده است.
امیدوارم این سفر ترامپ به چین به تفاهم بیشتر منجر شود. بهتر آن است که بتوانیم روابط غبارآلودشده خود با همسایگان عرب را ترمیم کنیم و منافع ملی را قربانی خواستههای محدود و نگاههای تنگنظرانه نسازیم.