چرا ترامپ در آخرین لحظه از حمله عقب نشست؟
با پیشروی حوثیها به ارتفاعات راهبردی نزدیک بابالمندب. عربستان خواستار مداخله آمریکا شده، اما دونالد ترامپ پس از آمادهسازی حملات هوایی عقبنشینی کرده است. تشدید درگیریها احتمال تضعیف روابط واشنگتن با متحدان خلیجی را افزایش داده است.
پیتر بومونت خبرنگار ارشد حوزه بینالملل روزنامه گاردین
به نقل از روزنامه گاردین، نیروهای حوثی در یمن در حال تلاش برای تصرف ارتفاعات راهبردی در نزدیکی تنگه بابالمندب هستند؛ مناطقی که در صورت سقوط میتوانند ارتباط سواحل دریای سرخ با مناطق تحت کنترل نیروهای مورد حمایت عربستان را قطع کنند. این پیشروی در شرایطی انجام میشود که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا در آخرین لحظات از حمله هوایی به حوثیها منصرف شده است؛ تصمیمی که بنا بر گزارشها پس از آماده شدن بمبها و در آستانه بارگیری آنها روی هواپیماها اتخاذ شد.
همزمان، درگیریها در یمن طی هفتههای اخیر شدت گرفته و سازمان ملل میگوید از ابتدای سپتامبر دستکم ۱۲۵ هزار نفر بر اثر جنگ آواره شدهاند. شهر تعز با پذیرش حدود ۸۶ هزار آواره، بیشترین شمار جابهجاشدگان را در خود جای داده است.
درخواست عربستان و تغییر موضع دونالد ترامپ
بر اساس گزارش نیویورکتایمز، محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان پس از هفتهها درخواست از واشنگتن برای مداخله نظامی، اخیراً با دونالد ترامپ تماس گرفت و از او خواست برای متوقف کردن پیشروی حوثیها وارد عمل شود. دونالد ترامپ که پیشتر تمایلی به ورود مستقیم آمریکا به جنگ عربستان با حوثیها نداشت، پس از این تماس به پنتاگون دستور آمادهسازی حملات هوایی را داد، اما مدت کوتاهی بعد از این تصمیم نیز عقبنشینی کرد.
دونالد ترامپ پیشتر مواضع متفاوتی درباره بحران یمن اتخاذ کرده بود. او در جریان سفر اخیر خود به ایرلند گفته بود حوثیها تمایلی به جنگ با آمریکا ندارند و اجازه عبور کشتیها از بابالمندب را میدهند. او همچنین مسئله حوثیها را عمدتاً مسئلهای مرتبط با عربستان توصیف کرده بود.
نبرد بر سر بابالمندب
پیشروی حوثیها اکنون بخش بزرگی از سواحل دریای سرخ یمن را دربر گرفته و نیروهای این گروه به مناطق نزدیک بابالمندب رسیدهاند. این تنگه برای تجارت جهانی اهمیت بالایی دارد و عربستان نیز پس از اختلال در تردد نفتکشها در تنگه هرمز، از مسیر دریای سرخ برای انتقال بخشی از صادرات نفت خود استفاده کرده است. حوثیها در روزهای اخیر اعلام کردهاند ریاض را هدف حمله قرار دادهاند و تصاویر منتشرشده از ستونهای دود در نزدیکی فرودگاه اصلی ریاض نیز منتشر شده است.
تلاش برای تثبیت مواضع در ارتفاعات
محور اصلی درگیریها در اطراف منطقه دورافتاده الوازیه در استان تعز و منطقه رأسالعَره در ساحل اقیانوس هند قرار دارد. این مناطق از سواحل دریای سرخ تا عدن، مقر دولت یمن، امتداد دارند. حوثیها با تصرف ارتفاعات کوهستانی در این مناطق تلاش میکنند جناح عقب نیروهای خود در اطراف بابالمندب را ایمن کنند و همزمان امکان گشودن جبهههای جدید را به دست آورند. عربستان در روزهای اخیر صدها حمله هوایی علیه مواضع حوثیها در ارتفاعات راهبردی «کَهبوب» انجام داده است، اما طبق گزارشهای منتشرشده، این حملات تاکنون نتوانستهاند روند پیشروی حوثیها را متوقف کنند.
ترامپ میان حمایت از عربستان و پرهیز از گسترش جنگ
رشاد العلیمی، رئیسجمهور یمن نیز روز یکشنبه با دونالد ترامپ گفتوگو کرد و خواستار حمایت آمریکا از دولت یمن در برابر حوثیها شد، اما طبق گزارش منابع مطلع، دونالد ترامپ در این تماس تعهد مستقیمی برای حمایت نظامی ارائه نکرد.
واشنگتن اکنون با یک دوگانگی روبهروست: از یک سو عربستان، بهعنوان متحد مهم آمریکا در خلیج فارس، خواهان حمایت نظامی بیشتر است و از سوی دیگر دولت ترامپ در شرایطی که جنگ با ایران همچنان ادامه دارد، تمایلی به گسترش درگیری به یمن ندارد. آمریکا در اوایل سال ۲۰۲۵ به مدت دو ماه مواضع حوثیها را بمباران کرد، اما دونالد ترامپ پس از دستیابی به آتشبس با این گروه حملات را متوقف کرد و از آن زمان مستقیماً وارد جنگ نشده است.
نگرانی از تضعیف روابط واشنگتن و کشورهای خلیج فارس
تداوم پیشروی حوثیها میتواند پیامدهایی فراتر از مرزهای یمن داشته باشد. افزایش ناامنی در بابالمندب، در کنار تنشهای فزاینده در تنگه هرمز، خطرات بیشتری برای انتقال انرژی و تجارت جهانی ایجاد میکند. در عین حال، خودداری واشنگتن از مداخله مستقیم ممکن است روابط آمریکا با عربستان و دیگر متحدانش در خلیج فارس را تحت فشار قرار دهد. تداوم این وضعیت میتواند بر الگوی همکاری امنیتی آمریکا و کشورهای خلیج فارس که در آن واشنگتن نقش تأمینکننده امنیت و این کشورها نقش تأمینکننده مهم انرژی را دارند، تأثیر بگذارد.