سرطان فقط ارثی نیست؛ شاید هر روز در بشقاب غذایمان به آن نزدیکتر شویم
برآوردها نشان میدهد رژیم غذایی نامتعادل سالانه عامل بروز بیش از ۵ درصد از موارد جدید سرطان در جهان است.
به گزارش چندثانیه آنلاین: سالهاست بسیاری از افراد تصور میکنند سرطان بیماریای است که تنها به ژنتیک، افزایش سن یا بدشانسی مربوط میشود؛ اما یافتههای علمی در سالهای اخیر تصویر متفاوتی ارائه میدهند. متخصصان معتقدند بخش قابل توجهی از خطر ابتلا به سرطان، به سبک زندگی و انتخابهایی وابسته است که هر روز انجام میدهیم؛ از میزان تحرک و کیفیت خواب گرفته تا آنچه در وعدههای غذایی خود مصرف میکنیم.
برآوردها نشان میدهد رژیم غذایی نامتعادل سالانه عامل بروز بیش از ۵ درصد از موارد جدید سرطان در جهان است. شاید این عدد در نگاه اول چندان بزرگ به نظر نرسد، اما وقتی بدانیم هر سال میلیونها نفر در سراسر جهان به سرطان مبتلا میشوند، مشخص میشود که تغذیه نامناسب در ابتلای صدها هزار نفر نقش دارد؛ موضوعی که بسیاری از این افراد حتی از آن آگاه نیستند.
از سوی دیگر، با اصلاح سبک زندگی و تغییر عادتهای غذایی میتوان از بیش از ۴۰ درصد موارد سرطان پیشگیری کرد. این آمار، یکی از امیدوارکنندهترین یافتهها در حوزه سلامت است؛ زیرا نشان میدهد برخلاف تصور رایج، همه عوامل خطر خارج از کنترل ما نیستند و بخش مهمی از پیشگیری، به انتخابهای روزانه خودمان وابسته است.
در سالهای اخیر، تغییر الگوی تغذیه در بسیاری از کشورها باعث افزایش مصرف غذاهای فوقفرآوریشده، فستفودها، نوشیدنیهای شیرین، تنقلات پرنمک و پرچرب و گوشتهای فرآوریشده مانند سوسیس و کالباس شده است. این محصولات معمولاً سرشار از نمک، شکر، چربیهای ناسالم و افزودنیهای غذایی هستند و مصرف مداوم آنها میتواند زمینه را برای بروز بیماریهای مختلف از جمله برخی سرطانها فراهم کند.
در مقابل، رژیمی که بر پایه میوهها، سبزیجات تازه، غلات کامل، حبوبات، مغزها و چربیهای سالم مانند روغن زیتون باشد، نهتنها به حفظ سلامت قلب و کنترل وزن کمک میکند، بلکه میتواند خطر ابتلا به برخی از شایعترین سرطانها را نیز کاهش دهد. فیبر موجود در مواد غذایی گیاهی، ویتامینها، مواد معدنی و آنتیاکسیدانها نقش مهمی در محافظت از سلولهای بدن در برابر آسیبهای طولانیمدت دارند.
البته تغذیه تنها قطعه این پازل نیست. مصرف دخانیات همچنان مهمترین عامل قابل پیشگیری سرطان در جهان است. در کنار آن، اضافهوزن، کمتحرکی، مصرف الکل، خواب نامنظم، قرار گرفتن طولانیمدت در معرض نور شدید خورشید بدون محافظت و حتی برخی عفونتهای قابل پیشگیری نیز میتوانند خطر ابتلا به سرطان را افزایش دهند.
نکته مهم این است که هیچ ماده غذایی بهتنهایی باعث ایجاد سرطان یا درمان آن نمیشود. آنچه اهمیت دارد، الگوی کلی تغذیه و سبک زندگی در طول سالها است. مصرف گاهبهگاه یک غذای ناسالم لزوماً مشکلی ایجاد نمیکند، اما زمانی که این خوراکیها به بخش ثابت برنامه غذایی تبدیل شوند، خطر بیماریهای مزمن بهتدریج افزایش مییابد.
برای کاهش خطر سرطان، مصرف میوه و سبزیجات را افزایش دهید، غلات کامل را جایگزین غلات تصفیهشده کنید، مصرف گوشتهای فرآوریشده و نوشیدنیهای شیرین را به حداقل برسانید، وزن خود را در محدوده سالم نگه دارید، فعالیت بدنی منظم داشته باشید و از استعمال دخانیات پرهیز کنید. همچنین انجام غربالگریهای دورهای و مراجعه به پزشک در صورت مشاهده علائم غیرعادی، میتواند در تشخیص زودهنگام و افزایش شانس درمان نقش بسیار مهمی داشته باشد.
پیام این آمارها روشن است؛ سرطان همیشه ناگهانی و غیرقابل پیشگیری نیست. بسیاری از تصمیمهایی که هر روز در آشپزخانه، فروشگاه یا رستوران میگیریم، میتوانند سالها بعد بر سلامت ما اثر بگذارند. شاید هیچکس نتواند همه عوامل خطر را حذف کند، اما تغییر عادتهای سادهای مانند انتخاب غذای سالمتر، تحرک بیشتر و دوری از دخانیات، میتواند احتمال ابتلا به یکی از مهمترین بیماریهای قرن را به میزان قابل توجهی کاهش دهد.