سه گزینه ترامپ پس از انتخابات؛ جنگ گسترده با ایران چقدر جدی است؟
آکسیوس از سه رویکرد مشاوران ترامپ خبر داده است: توافق دیپلماتیک، حملات تازه و ادامه محاصره و فشار اقتصادی بدون توافق.
دموکراتها هر دو مجلس کنگره را گرفتند. ترامپ سهم جنگ ایران در شکست حزبش را پذیرفت، اما ابراز پشیمانی نکرد. ونس فردای انتخابات گفت: «دلیل شکست ما جنگ است» و پرسید آیا «از دست دادن سنا برای شش سال» ارزشش را داشت؟
ترامپ انتخابات را همهپرسی خود کرده بود؛ پس از شکست گفت اگر نامزد بود، حزبش پیروز میشد. این «اعتراف انکاری» ترامپ پرسشی برای تهران دارد: آیا شکست انتخاباتی، او را به پایان جنگ و امتیازدادن وادار میکند؟
وقتی پمپبنزین گذرگاه صندوقهای رای شد
افزایش بهای سوخت، جنگ ایران را به معیشت آمریکاییها پیوند زد. آخرین نظرسنجی رویترز/ایپسوس پیش از انتخابات، رضایت از ترامپ را ۳۲ درصد نشان میداد. با شخصیکردن رقابت، نارضایتی از اقتصاد و جنگ را متوجه خود کرد.
جنگ تنها عامل شکست نبود؛ گرانی، تعرفهها و نارضایتی از سیاست ترامپ درباره اسرائیل و وقایع دلخراش غزه نیز سهم داشتند. تمرکز بر ایران، نافی این عوامل نیست.
مخالفت با هزینه جنگ، حمایت از شروط تهران نیست؛ پیروزی دموکراتها الزاماً موضع مذاکرهای واشنگتن را تغییر نمیدهد.
کنگره پشت سنگر رأی، رئیسجمهور مسلح
دو مجلس آمریکا بهترتیب ۳ و ۲۳ ژوئن ۲۰۲۶ قطعنامه توقف جنگ را تصویب کردند؛ کاخ سفید آن را الزامآور ندانست.
اکثریت جدید با بودجه و نظارت میتواند جنگ را دشوارتر کند، اما الزامآور بودن قطعنامه محل اختلاف است. ترامپ نیز میتواند قوانین تازه را وتو کند؛ عبور از وتو به دوسوم آرای هر دو مجلس نیاز دارد. اختیارات نظامی و اعتبارات موجود باقیاند.
ترامپ در گفتوگوی ۱۹ شهریور با فاکسنیوز، در پاسخ به احتمال شکست جمهوریخواهان گفته بود: «فکر میکنم خیلیها معتقدند اگر ما ببازیم، من خیلی عصبانیتر خواهم شد و کار را یکسره خواهم کرد.» پس از شکست نیز ۱۲ آبان به پولیتیکو از بررسی اقدام تازه گفت و ۱۳ آبان احتمال «ضربه سنگین» را مطرح کرد.
کنگره جدید ۱۳ دی آغاز به کار میکند. ترامپ تا آن زمان با کنگره کنونی روبهروست؛ پس از آن نیز فرماندهی نظامی را حفظ میکند.
تجربه بوش چه درسی میدهد؟
دموکراتها در انتخابات ۲۰۰۶ کنترل هر دو مجلس را گرفتند. بوش استعفای رامسفلد را در روز انتخابات پذیرفته بود، اما تنها یک روز پس از شکست جمهوریخواهان، کنارهگیری او را رسماً اعلام کرد. بااینحال، شش روز پس از آغاز کار کنگره جدید، افزایش بیش از ۲۰ هزار نیروی آمریکایی در عراق را اعلام کرد.
بوش سپس لایحه مشروطکننده بودجه جنگ به زمانبندی خروج نیروها را وتو کرد؛ کنگره نتوانست وتو را بشکند.
جنگ عراق برخلاف جنگ ایران مجوز پیشین کنگره را داشت. بااینهمه، همانگونه که کناررفتن رامسفلد مانع تشدید جنگ عراق نشد، ترامپ نیز شاید با قربانیکردن هگست بکوشد هزینه سیاسی جنگ و شکست انتخاباتی را از دوش خود بردارد؛ بیآنکه از ادامه یا تشدید جنگ صرفنظر کند.
سه راه ترامپ، یک خطر برای تهران
رویترز پیش از انتخابات از قول مقامهای ایرانی گزارش داد بخشی از محاسبات تهران بر تضعیف ترامپ با پیروزی دموکراتها استوار است. قالیباف نیز ۱۳ آبان رأی آمریکاییها را «نه به جنگ» خواند؛ اما پیام سیاسی صندوق رأی، تضمین عقبنشینی نظامی نیست. اختلاف بر سر توافق و بیاعتمادی پابرجاست.
آکسیوس از سه رویکرد مشاوران ترامپ خبر داده است: توافق دیپلماتیک، حملات تازه و ادامه محاصره و فشار اقتصادی بدون توافق.
شکست ممکن است انگیزه نمایش اقتدار نظامی و تغییر فضای خبری باشد؛ اما تشدید جنگ، نارضایتی را هم بیشتر میکند. گزینه سوم نیز پرخطر است: فرسایش اقتصادی ایران، بدون حمله تازه و بیآنکه جنگ پایان یابد.
برای خروج از بنبست، تهران و واشنگتن باید درباره گامهای متقابل، از رفع محاصره و بازگشایی هرمز تا تعهدات هستهای، به تفاهم برسند. صندوق رأی آمریکا جای این تصمیمها را نمیگیرد.
خطر آنجاست که تهران در انتظار ترامپِ ضعیفتر، با جنگی کمصداتر اما طولانیتر روبهرو شود؛ جنگی که برای فرسودن ایران، حتی به بمباران تازه نیاز نداشته باشد.
آرمان ایرانی گروه سیاسی چندثانیه آنلاین