جلال ساداتیان:
تفاهم اولیه ایران-آمریکا بر سر یک سند چندمادهای در راه است | پیشنهاد یک دوره تنفس یکماهه را مطرح کردهاند
جلال ساداتیان، دیپلمات پیشین با ارزیابی سفر مارشال عاصم منیر و سایر مقامات پاکستانی به تهران و روند مذاکرات تهران-واشنگتن برای رسیدن به توافقی مشخص، بهخبرنگار «چندثانیه» میگوید: تحلیلها نشان میدهد فشارهای داخلی بر دولت ترامپ، ناشی از بحرانهای اقتصادی وعدم تحقق وعدههای انتخاباتی، محبوبیت او را کاهش داده است.
تردد مقامات نظامی پاکستان نشاندهنده تلاشهای فشرده برای کاهش تنش در منطقه است. همزمان گزارشهایی مبنی بر حصول تفاهمهای اولیه میان ایران و آمریکا بر سر یک سند توافق چندمادهای منتشر شده که ضرورت واکاوی روند جاری دیپلماسی را دوچندان کرده است.
اسلامآباد به دلیل روابط حسنه با تهران، واشنگتن و ریاض، از ظرفیت میانجیگری خود برای جلوگیری از درگیریهای گسترده استفاده میکند.
ساداتیان به چندثانیه آنلاین گفت: اگرچه مذاکرات پیشین به میزبانی پاکستان به دلیلعدم صداقت طرف آمریکایی و تکرار تجربه سرگرمسازی ایران در حین اقدامات نظامی، بینتیجه بود اما در دور اخیر، پاکستان با رویکردی متفاوت، موفق به مدیریت تنشها و جلوگیری از گسترش درگیریهای احتمالی شده است.
تحلیلها نشان میدهد فشارهای داخلی بر دولت ترامپ، ناشی از بحرانهای اقتصادی وعدم تحقق وعدههای انتخاباتی، محبوبیت او را کاهش داده است.
استراتژی کنونی واشنگتن ترکیبی از تهدید کلامی و ایجاد فرصتهای دیپلماتیک است تا با اخذ امتیازات راهبردی، دستاوردی نمایشی برای جبران شکستهای داخلی فراهم کند. موضوعی که از دید تهران، تلاشی برای فرار از مخمصه درونی تلقی میشود.
گزارشهای نهادهای نظامی و ناظران منطقهای حاکی از آن است که چندین عامل بازدارنده مانع از عملیاتی شدن تهدیدات آمریکا علیه زیرساختهای ایران شده است. نخستین عامل، ارتقای توانمندیهای پدافندی ایران است که محاسبات واشنگتن را برای انجام یک عملیات سریع و کمهزینه تغییر داده و موجب شده است که پنتاگون نسبت به دشواری دستیابی به اهداف نظامی هشدار دهد.
علاوه بر ملاحظات فنی، فشارهای دیپلماتیک منطقهای نیز نقشی کلیدی در این روند ایفا کرده است. درخواست کشورهای عربی از جمله عربستان، امارات و قطر برای پرهیز از درگیری، بهویژه در آستانه ایام حج، محاسبات طرفین را تحتتاثیر قرار داده است. در این میان، شکاف میان مقامات ارشد کاخ سفید نیز باعث شده تا دولت ترامپ در نهایت جانب جریانهای طرفدار گفتوگو را بگیرد.
بهنظر میرسد فرمول پیشنهادی برای برونرفت از وضعیت کنونی، بر توقف درگیریها و سپس پرداختن به موارد اختلافی استوار است. در این راستا، پیشنهاد یک دوره تنفس یکماهه مطرح شده که تمرکز آن بر تامین امنیت تنگه هرمز است و میتواند زمینهساز بحثهای آتی پیرامون سایر موضوعات شود. این توافق ضمنی نشاندهنده تغییر موازنه قدرت و هوشیاری ایران در مدیریت میدان است.