انقلاب در روزهای بارانی؛ چتری که خودش شما را دنبال میکند و حتی در تاریکی راهش را گم نمیکند!
اگر روند پیشرفت فناوری با همین سرعت ادامه پیدا کند، شاید چند سال دیگر در روزهای بارانی، بهجای خیابانهایی پر از چترهای رنگارنگ، آسمان شهرها میزبان دهها چتر پرندهای باشد که بیوقفه صاحبان خود را دنبال میکنند.
زهرا شفیعی در چندثانیه آنلاین نوشت: تصور کنید در یک روز بارانی، بدون آنکه مجبور باشید چتری در دست بگیرید، با خیال راحت در خیابان قدم بزنید و وسیلهای هوشمند مانند یک محافظ شخصی، در تمام مسیر دقیقاً بالای سرتان حرکت کند؛ نه جلوتر برود، نه عقب بماند و نه با کوچکترین تغییر مسیر، شما را تنها بگذارد. شاید تا چند سال پیش چنین ایدهای بیشتر شبیه فیلمهای علمیتخیلی بود، اما حالا به لطف هوش مصنوعی، پهپادها و پردازش سهبعدی محیط، این رویا یک قدم دیگر به واقعیت نزدیک شده است.
یک یوتوبر و مهندس خلاق پس از حدود یک سال تحقیق، طراحی و آزمایشهای متعدد، موفق شده نمونهای کاربردی از چتر پرنده هوشمند را بسازد؛ گجتی که بدون نیاز به دسته، بدون کنترل از راه دور و بدون دخالت مستقیم کاربر، مانند یک همراه نامرئی همیشه بالای سر او پرواز میکند.
این پروژه حاصل تلفیق چند فناوری پیشرفته است؛ از بدنه سبک و مقاوم فیبر کربن گرفته تا موتورهای الکتریکی کموزن، مینیکامپیوتری که تمام تصمیمهای پروازی را در لحظه میگیرد و سامانهای مبتنی بر هوش مصنوعی که بهطور مداوم محیط اطراف را تحلیل میکند. نتیجه، وسیلهای است که نهتنها باران را از شما دور نگه میدارد، بلکه میتواند همگام با هر قدم، هر چرخش و حتی تغییر سرعت حرکتتان، موقعیت خود را اصلاح کند.
فناوریای که مانند چشم انسان محیط را میبیند
راز اصلی عملکرد این چتر، استفاده از دوربین سهبعدی مبتنی بر فناوری Time-of-Flight (ToF) است؛ فناوریای که امروزه در بسیاری از رباتهای پیشرفته، خودروهای خودران و برخی گوشیهای هوشمند نیز به کار گرفته میشود.
این دوربین با ارسال هزاران پالس نوری نامرئی و اندازهگیری زمان بازگشت آنها، نقشهای سهبعدی از محیط اطراف ایجاد میکند. سپس مینیکامپیوتر داخلی با کمک الگوریتمهای هوش مصنوعی، موقعیت دقیق سر و بدن کاربر را تشخیص داده و در هر لحظه مسیر پرواز پهپاد را اصلاح میکند.
به همین دلیل، اگر کاربر ناگهان سرعت خود را افزایش دهد، مسیرش را تغییر دهد یا حتی چند قدم به عقب برگردد، چتر نیز تقریباً بدون تأخیر واکنش نشان میدهد و دوباره در بهترین نقطه ممکن قرار میگیرد.
حتی در تاریکی هم مسیر را پیدا میکند
یکی از جذابترین ویژگیهای این پروژه، عملکرد آن در محیطهای کمنور یا حتی تاریکی است. برخلاف دوربینهای معمولی که برای تشخیص اجسام به نور محیط وابسته هستند، فناوری ToF با اندازهگیری بازتاب نور مادون قرمز، وابستگی بسیار کمی به نور محیط دارد.
این یعنی حتی هنگام بارش شبانه یا در خیابانهایی با نور کم، سامانه همچنان میتواند موقعیت کاربر را با دقت بالا تشخیص دهد و چتر را درست در محل مناسب نگه دارد.
مهندسی سبک اما پیچیده
برای اینکه این چتر بتواند مدت بیشتری در هوا باقی بماند، سازنده تلاش کرده وزن آن را تا حد امکان کاهش دهد. استفاده از فیبر کربن، قطعات سبک، طراحی آیرودینامیکی و توزیع مناسب وزن باعث شده پرواز دستگاه پایدارتر باشد و مصرف انرژی نیز کاهش پیدا کند.
با این حال، مهمترین محدودیت فعلی همچنان باتری است. هرچه زمان پرواز بیشتر شود، وزن باتری نیز افزایش پیدا میکند و همین مسئله طراحی چنین محصولی را دشوارتر میکند.
آیا این فناوری واقعاً کاربردی است؟
بسیاری از کارشناسان معتقدند این پروژه تنها یک چتر هوشمند نیست؛ بلکه میتواند آغاز نسل جدیدی از دستیارهای پرنده شخصی باشد.
در آینده شاید همین فناوری برای حمل کیف، نگه داشتن نور هنگام فیلمبرداری، همراهی سالمندان، کمک به نیروهای امدادی، حمل تجهیزات سبک، عکاسی هوایی خودکار یا حتی ایجاد سایه در روزهای بسیار گرم مورد استفاده قرار گیرد.
به بیان دیگر، این چتر بیش از آنکه یک وسیله برای جلوگیری از خیس شدن باشد، نمایشی از آینده رباتهای همراه انسان است.
اما هنوز همهچیز ایدهآل نیست
در کنار جذابیتهای فراوان، این فناوری هنوز با چالشهای جدی روبهرو است.
صدای موتورهای پهپاد ممکن است برای برخی کاربران آزاردهنده باشد. وزش باد شدید میتواند تعادل دستگاه را بر هم بزند. قوانین سختگیرانه پرواز پهپادها در بسیاری از کشورها ممکن است استفاده از چنین محصولی را محدود کند و همچنین مسئله ایمنی در مکانهای شلوغ و پررفتوآمد، از مهمترین دغدغههای توسعهدهندگان این فناوری به شمار میرود.
از سوی دیگر، قیمت بالای قطعات، نیاز به نگهداری منظم، محدودیت زمان شارژ و احتمال آسیب دیدن ملخها نیز از عواملی هستند که فعلاً مانع ورود گسترده این محصول به بازار مصرف شدهاند.
آینده از آنِ گجتهای هوشمند است
با وجود تمام این محدودیتها، بسیاری از متخصصان حوزه فناوری معتقدند این پروژه یکی از خلاقانهترین نمونههای ترکیب هوش مصنوعی، رباتیک، پردازش تصویر و پهپادهای شخصی در سالهای اخیر است.
همانطور که خودروهای خودران، رباتهای خانگی و عینکهای هوشمند زمانی رؤیایی دور از ذهن به نظر میرسیدند، چترهای پرنده نیز شاید در آینده نهچندان دور به محصولی عادی در زندگی روزمره تبدیل شوند؛ محصولی که میتواند مفهوم «همراه هوشمند» را وارد مرحلهای کاملاً جدید کند.
اگر روند پیشرفت فناوری با همین سرعت ادامه پیدا کند، شاید چند سال دیگر در روزهای بارانی، بهجای خیابانهایی پر از چترهای رنگارنگ، آسمان شهرها میزبان دهها چتر پرندهای باشد که بیوقفه صاحبان خود را دنبال میکنند.