هشدار جدید: مکمل محبوب درد مفاصل ممکن است حافظه شما را نابود کند

به گزارش گروه دانش و سلامت چندثانیه آنلاین: اگر جزو میلیون‌ها نفری هستید که برای درد مفاصل یا نرمی زانو، هر روز سر ساعت گلوکزامین می‌خورید، لطفاً تا انتها این مطلب را با دقت بخوانید. شاید فکر کنید امن‌ترین کاری که برای سلامتی‌تان انجام می‌دهید همین مصرف روزانه این مکمل معروف است، اما علم تازه دارد روایت دیگری را روایت می‌کند.

سال‌هاست گلوکزامین به عنوان یکی از پرمصرف‌ترین و بی‌خطرترین مکمل‌های بدون نسخه در میان سالمندان شناخته می‌شود. پزشکان آن را برای کاهش درد و بهبود نسبی عملکرد مفاصل تجویز می‌کردند و افراد بدون کوچکترین نگرانی، ماه‌ها و سال‌ها از آن استفاده می‌کردند. اما حالا یک مطالعه جدید و جدی، پرده از واقعیتی نگران‌کننده برداشته است.

عصب‌شناسان دانشگاه فلوریدا در تحقیقی که نتایج آن در نشریه معتبر Nature Metabolism منتشر شده، به ارتباطی شگفت‌انگیز و هشداردهنده دست پیدا کرده‌اند. آنها داده‌های سلامت هزاران نفر را در بازه زمانی ۲۰۱۲ تا ۲۰۲۴ مورد بررسی قرار دادند و متوجه شدند مصرف گلوکزامین در برخی افراد ممکن است با حدود ۲۵ درصد افزایش احتمال پیشرفت اختلال شناختی خفیف همراه باشد. اختلالی که در بسیاری از موارد، به مرور زمان و در ادامه مسیر، می‌تواند به آلزایمر و زوال کامل حافظه منتهی شود.

اما نکته ترسناکتر اینجاست که این فقط یک آمار ساده نیست. پژوهشگران یک سازوکار احتمالی هم برای توضیح این ارتباط پیدا کرده‌اند. به نظر می‌رسد گلوکزامین قادر است از سد خونی-مغزی عبور کند؛ همان سدی که مغز را در برابر بسیاری از مواد محافظت می‌کند. پس از عبور، این ماده در فرآیندهای شیمیایی مرتبط با پروتئین‌های مغز نقش می‌زند؛ دقیقاً همان فرآیندهایی که در مغز بیماران آلزایمری دیده می‌شود. به عبارت دیگر، دارویی که تصور می‌کردید فقط به غضروف زانو می‌چسبد و درد مفاصل را کاهش می‌دهد، شاید بی‌سروصدا و در طولانی‌مدت، دارد روی حساسترین و پیچیده‌ترین عضو بدن شما اثر می‌گذارد: مغزتان.

البته تأکید می‌کنند که این یافته‌ها هنوز قطعی نیستند و آنچه دیده شده، یک ارتباط آماری است، نه اثبات قطعی یک رابطه علت و معلولی. به این معنا که نمی‌توان با قاطعیت گفت خود گلوکزامین مستقیماً باعث زوال حافظه می‌شود. اما وقتی یک مکمل با این حجم از مصرف عمومی، با یک بیماری جدی عصبی ارتباط پیدا می‌کند، دیگر نمی‌شود به سادگی از کنارش گذشت و آن را نادیده گرفت.

حالا سوال این است: چه کار باید کرد؟ آیا باید فوراً مصرف گلوکزامین را قطع کرد؟ پاسخ قطعی «خیر» است، حداقل فعلاً. پزشکان هنوز توصیه به قطع ناگهانی و خودسرانه نمی‌کنند، به خصوص برای کسانی که درد شدید مفصلی دارند و این مکمل به آنها کمک می‌کند. اما چیزی که قطعاً منطقی به نظر می‌رسد این است که اگر خودتان یا یکی از والدین یا پدربزرگ و مادربزرگ‌تان گلوکزامین مصرف می‌کنید و در عین حال سابقه مشکلات حافظه، آلزایمر یا زوال عقل در خانواده دارید، حتماً این موضوع را با پزشک معالج در میان بگذارید. پزشک می‌تواند با توجه به شرایط خاص شما، مزایا و خطرات احتمالی را بسنجد و بهترین تصمیم را بگیرد.

گلوکزامین سال‌ها به عنوان مکملی ایمن و بی‌خطر فروخته می‌شد، اما علم همیشه در حال بازبینی خودش است و امروز می‌داند چیزی که دیروز ایمن به نظر می‌رسید، شاید فردا زیر سوال برود. شاید وقت آن رسیده که از خودتان بپرسید: «به جز زانو، جای دیگری از بدنم بهای این مکمل را نمی‌دهد؟»