وقتی پاها از زمین جدا میشوند، بدن هم کمکم از ریتم طبیعی خودش فاصله میگیرد
این مفهوم با عنوان Grounding یا Earthing شناخته میشود؛ ایدهای که هنوز بهطور کامل در علم تثبیت نشده، اما در سالهای اخیر در برخی مطالعات اولیه و گزارشهای فیزیولوژیک مورد توجه قرار گرفته است.
به گزارش گروه دانش و سلامت چندثانیه آنلاین
گاهی انسان برای رسیدن به آرامش، مسیرهای پیچیدهتری را امتحان میکند؛ از تکنیکهای ذهنی و تمرینهای تنفسی گرفته تا تغییرات گسترده در سبک زندگی. اما در میان همه این روشها، یک رفتار بسیار ساده دوباره توجهها را جلب کرده است: راه رفتن با پای برهنه روی زمین طبیعی.
این مفهوم با عنوان Grounding یا Earthing شناخته میشود؛ ایدهای که هنوز بهطور کامل در علم تثبیت نشده، اما در سالهای اخیر در برخی مطالعات اولیه و گزارشهای فیزیولوژیک مورد توجه قرار گرفته است.
از دیدگاه فیزیولوژی، بدن انسان یک سیستم عصبی هورمونی کاملاً دقیق و یکپارچه است. این سیستم دائماً در حال تنظیم خود بر اساس شرایط داخلی و محیطی است. زمانی که فرد با استرس مواجه میشود، سیستم عصبی سمپاتیک فعال شده و محور هیپوتالاموس هیپوفیز آدرنال (HPA axis) وارد عمل میشود.
نتیجه این فرایند افزایش ترشح کورتیزول است؛ هورمونی که بدن را وارد حالت آمادهباش میکند. در این وضعیت ضربان قلب افزایش مییابد، عضلات منقبض میشوند و ذهن در حالت تنش باقی میماند. اگر این حالت ادامه پیدا کند، میتواند به خستگی ذهنی، اضطراب و اختلال خواب منجر شود.
در این چارچوب، فرضیه Grounding مطرح میشود. بر اساس این دیدگاه، سطح زمین دارای پتانسیل الکتریکی طبیعی و پایدار است و تماس مستقیم پوست با خاک، چمن یا شن ممکن است نوعی تبادل بسیار ضعیف بارهای الکتریکی بین بدن و زمین ایجاد کند. برخی پژوهشهای اولیه پیشنهاد کردهاند که این تماس ممکن است با تغییراتی مانند کاهش نسبی کورتیزول، بهبود کیفیت خواب و کاهش احساس تنش همراه باشد. با این حال، این یافتهها هنوز محدود هستند و از نظر علمی به شواهد گسترده و قطعی تبدیل نشدهاند.
اما توضیح ماجرا فقط به بخش الکتریکی محدود نمیشود. از نگاه علوم اعصاب، چند مکانیسم کاملاً شناختهشده میتوانند نقش مهمتری داشته باشند. کف پا یکی از حساسترین نواحی بدن از نظر گیرندههای حسی است. تماس مستقیم این ناحیه با سطح طبیعی باعث افزایش ورود سیگنالهای حسی به مغز میشود. این افزایش ورودی میتواند تمرکز ذهن را از افکار درونی و نشخوار فکری به سمت تجربه بدنی منتقل کند؛ تغییری که در بسیاری از افراد با کاهش اضطراب همراه است.
در کنار این موضوع، قرار گرفتن در محیط طبیعی معمولاً بهطور همزمان باعث کاهش محرکهای استرسزا نیز میشود؛ نورهای مصنوعی کمتر، صداهای یکنواخت شهری کمتر و فشارهای محیطی پایینتر. این شرایط به بدن اجازه میدهد از حالت آمادهباش خارج شود و سیستم پاراسمپاتیک فعالتر شود؛ بخشی از سیستم عصبی که مسئول آرامش، ترمیم و بازسازی بدن است. در این حالت، ضربان قلب کاهش مییابد، تنفس عمیقتر میشود و تنش عضلانی کمتر میگردد.
عامل مهم دیگر، نقش توجه آگاهانه به لحظه حال است. وقتی فرد روی حس تماس کف پا با زمین تمرکز میکند، نوعی حالت ذهنآگاهی ساده اما مؤثر ایجاد میشود. این تمرکز میتواند چرخه افکار تکراری و استرسزا را کاهش دهد و ذهن را برای لحظاتی از درگیری شناختی خارج کند.
در مجموع، تجربهای که بسیاری از افراد از راه رفتن با پای برهنه گزارش میکنند، احتمالاً حاصل یک عامل واحد نیست، بلکه ترکیبی از چند فرآیند همزمان است:
تحریک سیستم حسی، کاهش بار محرکهای محیطی، تغییر فعالیت سیستم عصبی به سمت آرامش، و تمرکز ذهن بر تجربه بدنی.
ولی Grounding یک روش درمانی قطعی و تأییدشده نیست، اما میتواند بهعنوان یک تجربه ساده، طبیعی و کمهزینه، در برخی افراد با کاهش تنش و افزایش احساس آرامش همراه باشد.
و شاید نکته اصلی همین باشد:
بدن انسان همیشه به دنبال پیچیدگی نیست؛ گاهی فقط یک چیز ساده میخواهد… بازگشت دوباره به زمین.