فراتر از یک منظره زیبا؛دیوار نامرئی در محل تلاقی اقیانوسهای اطلس و آرام
اختلاف در شوری، دما، چگالی، رنگ، میزان رسوبات معلق و جهت حرکت جریانهای دریایی باعث میشود هنگام برخورد دو توده آب، مرزی قابل مشاهده میان آنها شکل بگیرد و فرآیند اختلاط بهسرعت انجام نشود.
به گزارش گروه علم و تکنولوژی چندثانیه آنلاین: تصاویر محل تلاقی اقیانوس اطلس و اقیانوس آرام سالهاست در شبکههای اجتماعی منتشر میشود و هر بار این پرسش را مطرح میکند که چرا آب دو اقیانوس در نقطه برخورد، مرزی مشخص ایجاد کرده و به نظر میرسد با یکدیگر مخلوط نمیشوند.
به گفته متخصصان علوم دریایی، آنچه در این تصاویر مشاهده میشود، نتیجه تفاوت در ویژگیهای فیزیکی و شیمیایی تودههای آبی است. اختلاف در شوری، دما، چگالی، رنگ، میزان رسوبات معلق و جهت حرکت جریانهای دریایی باعث میشود هنگام برخورد دو توده آب، مرزی قابل مشاهده میان آنها شکل بگیرد و فرآیند اختلاط بهسرعت انجام نشود.
یکی از مهمترین عوامل این پدیده، تفاوت چگالی آبهاست. آب سردتر یا شورتر معمولاً چگالی بیشتری دارد و رفتار متفاوتی نسبت به آب گرمتر یا کمشورتر از خود نشان میدهد. همین اختلاف باعث میشود دو توده آبی هنگام برخورد، برای مدتی ساختار خود را حفظ کنند و مرزی نسبتاً واضح میان آنها دیده شود.
عامل دیگری که در ایجاد این منظره نقش دارد، وجود رسوبات، مواد معدنی، پلانکتونها و ذرات معلق در آب است. این مواد میتوانند رنگ و شفافیت آب را تغییر دهند و باعث شوند مرز میان دو توده آبی برای چشم انسان واضحتر به نظر برسد.
علاوه بر این، جریانهای قدرتمند اقیانوسی نیز مانع از آن میشوند که آبها بلافاصله در یکدیگر حل شوند. هر اقیانوس دارای الگوی جریان، سرعت حرکت و ویژگیهای خاص خود است و زمانی که این جریانها به یکدیگر میرسند، اختلاط آنها بهصورت تدریجی انجام میشود. به همین دلیل، در برخی مناطق این مرز برای مدت طولانی قابل مشاهده باقی میماند.
اقیانوسشناسان این ناحیه را «جبهه اقیانوسی» (Oceanic Front) مینامند؛ منطقهای که در آن دو توده آب با ویژگیهای متفاوت در کنار یکدیگر قرار میگیرند. این پدیده تنها به محل تلاقی اقیانوس اطلس و آرام محدود نیست و در بخشهای مختلف اقیانوسهای جهان نیز مشاهده میشود.
مرزی که در تصاویر دیده میشود، یک دیوار یا مانع فیزیکی نیست؛ بلکه حاصل تفاوت ویژگیهای آبهاست. به همین دلیل، در نگاه نخست چنین به نظر میرسد که آبهای دو اقیانوس با یکدیگر مخلوط نمیشوند، در حالی که این مرز در واقع نتیجه رفتار پیچیده جریانهای دریایی و اختلاف خواص آب است.
این پدیده یکی از جذابترین جلوههای طبیعی زمین به شمار میرود و مطالعه آن به دانشمندان کمک میکند تا رفتار جریانهای اقیانوسی، انتقال گرما، توزیع مواد مغذی، جابهجایی موجودات دریایی و حتی تغییرات اقلیمی را بهتر درک کنند. به همین دلیل، مرز میان آبهای اقیانوسها تنها یک منظره تماشایی نیست، بلکه یکی از مهمترین موضوعات مورد مطالعه در علم اقیانوسشناسی محسوب میشود.