جنگ «زمان»؛ سه رؤیای ایران، آمریکا و اسرائیل برای «ساعت صفر»
تهران امید دارد گذشت زمان هزینه طرف مقابل را افزایش دهد؛ اما تورم سنگین و توقف صادرات دریایی نفت خام، بر زندگی مردم فشار می‌آورد. در گفتمان رسمی، «تاب‌آوری» بیشتر دعوت جامعه به مقاومت است.
آرمان ایرانی در چندثانیه آنلاین نوشت:
در جنگ ایران با آمریکا و اسرائیل، زمان دیگر فقط طول نبرد نیست؛ خود به میدان رقابت تبدیل شده است. واشنگتن پایان جنگ را با مهار برنامه هسته‌ای ایران و گشایش هرمز می‌خواهد؛ تل‌آویو کاهش پایدار تهدید موشکی و منطقه‌ای را جست‌وجو می‌کند؛ تهران رفع محاصره و تضمین امنیت را. سه «ساعت صفر» متفاوت در یک جنگ. اما قدرت تخریب لزوماً امتیاز سیاسی نمی‌آورد و دوام‌آوردن نیز به‌خودی‌خود پیروزی نیست. تفاهم اسلام‌آباد، آزمون همین فاصله بود.
اسلام‌آباد؛ فرصتی که به دست آمد و نماند
تفاهم ۲۷ خرداد، با میانجیگری پاکستان و قطر، آتش‌بس را تمدید کرد و رفع محاصره، صادرات نفت و مذاکره برای توافق نهایی را در دسترس قرار داد. چشم‌انداز آزادسازی دارایی‌ها، کاهش تحریم‌ها و صندوق پیشنهادی ۳۰۰ میلیارددلاری بازسازی چنان حساس بود که تد کروز و راجر ویکر، دو سناتور جمهوری‌خواه، به توافق ترامپ اعتراض کردند. پیش از تفاهم، فشار ایران بر مسیر انرژی اهرم کسب امتیاز بود؛ اما امتیاز روی کاغذ هنوز دستاوردی تثبیت‌شده نبود.
پس از تفاهم، هرمز از اهرم فشار به کانون اختلاف بر سر مدیریت عبور کشتی‌ها تبدیل شد. حملات ۱۶ تیر به کشتی‌ها و لغو معافیت نفتی آمریکا شکاف را عمیق‌تر کرد؛ اختلاف بر سر تعهدات هسته‌ای و لبنان نیز باقی ماند. تهران همچنان بازگشایی هرمز را در برابر پذیرش شروطش پیشنهاد می‌کند، اما واشنگتن همه آنها را نمی‌پذیرد. در جنگ زمان، حتی اهرم‌های قدرت نیز تاریخ مصرف دارند؛ آنچه امروز ابزار کسب امتیاز است، ممکن است فردا به مانع تثبیت همان امتیاز تبدیل شود. فرصت اسلام‌آباد در اختلاف بر سر اجرای تعهدات و واکنش‌های متقابل فرسود؛ هزینه بازپس‌گیری آن با نزدیک‌شدن انتخابات، معنای دیگری پیدا می‌کند.
صندوق‌های رأی؛ دو عقربه، یک میدان
ترامپ که از جنگی چند‌هفته‌ای سخن گفته بود، ۱۶ مهر اعلام کرد تا انتخابات میان‌دوره‌ای ۱۲ آبان حمله تازه‌ای نخواهد کرد؛ اما محاصره را نگه داشت. رأی‌دهنده آمریکایی از قیمت انرژی و هزینه جنگ اثر می‌پذیرد، بی‌آنکه توقف بمباران را لزوماً پایان فشار بداند. نتانیاهو نیز در آستانه انتخابات ۵ آبان، حمله پیش‌دستانه را نامناسب خواند. بااین‌حال، اسرائیل نگران فرصت بازسازی توان ایران است؛ پس ساعت امنیتی تل‌آویو الزاماً با ساعت انتخاباتی واشنگتن هم‌کوک نیست. حمایت انتخاباتی ترامپ از نتانیاهو در ۲۶ مهر نیز نشان داد این دو عقربه مستقل‌اند، اما از هم تأثیر می‌پذیرند. آن‌سوی این دو موعد، ساعت سومی بی‌وقفه می‌چرخد.
تاب‌آوری مردم؛ چک سفیدامضا نیست
تهران امید دارد گذشت زمان هزینه طرف مقابل را افزایش دهد؛ اما تورم سنگین و توقف صادرات دریایی نفت خام، بر زندگی مردم فشار می‌آورد. در گفتمان رسمی، «تاب‌آوری» بیشتر دعوت جامعه به مقاومت است. مقاومت البته ظرفیت چانه‌زنی می‌سازد، اما تحمل مردم چک سفیدامضا نیست؛ ارزش آن زمانی روشن می‌شود که به امنیت و گشایش اقتصادی قابل حفاظت بینجامد و در کوتاه یا میان‌مدت دستاوردهای ملموس مورد پذرش مردم قرار گیرد.
عیارسنجی پیروزی نظامی در محک سیاست
قالیباف در ۲۲ مهر بر تبدیل پیروزی نظامی به پیروزی سیاسی، ثبت «سند شکست دشمن» و کسب امتیاز برای تقویت قدرت تأکید کرد. در ۲۴ مهر، زیرنویس انگلیسی ویدئویی سخنان پوتین، همین زنجیره را با شباهتی چشمگیر بازتاب داد. فارغ از این شباهت، عیار واقعی پیروزی نظامی زمانی آشکار می‌شود که دستاوردهای میدان به امتیازهایی سیاسی، قابل تثبیت و پایدار تبدیل شوند.
عقربه‌های سیاسی واشنگتن و تل‌آویو زودتر به «ساعت صفر» می‌رسند یا فرسایش اقتصادی و اجتماعی فرصت تهران را می‌بندد؟
پاسخ را نه انبوه موشک‌ها و پهپادها، نه برتری جنگنده‌ها و حتی «مادر بمب‌ها»، بلکه سرنوشت امتیازهایی تعیین می‌کند که به دست می‌آیند، تثبیت می‌شوند یا از کف می‌روند.